Keywords
representation of childhood
21st-century Polish prose
labyrinth
How to Cite
Abstract
The article offers an interpretation of Tomasz Różycki’s novel Złodzieje żarówek. It examines the ways in which childhood is represented in the period of the represented in communist Poland, with the large-panel apartment block emerging as a central symbol. Particular attention is paid to the figure of the labyrinth employed in the novel and to the peculiar world of the child, who struggles with the inexorable passage of time. The story of childhood in a housing block in the late socialist period ultimately proves to be a love story—an attempt to transform chronos into kairos, to reveal something that might allow meaning to be bestowed upon an exceedingly fragile life.
References
Bachelard G., Wyobraźnia poetycka, Wybór pism, przeł. H. Chudak i A. Tatarkiewicz, Warszawa 1975.
Baltrusaitis J., Anamorfozy, czyli Thaumaturgus opticus Jurgis Baltrusaitis, tłum. T. Stróżyński, Gdańsk, 2009.
Bator J., Piaskowa Góra, Warszawa 2013.
Chomątowska B., Betonia. Dom dla każdego, Wołowiec 2018.
Czabanowska-Wróbel A., „Sam Środek Europy”. Wyobraźnia i postpamięć w poezji Tomasza Różyckiego, [w:] W ogrodzie świata. Profesorowi Aleksandrowi Fiutowi na siedemdziesiąte urodziny, red. Ł.Tischner, J. Wróbel, Kraków 2015.
Czapiaga M., Labirynt - inicjacja, podróż i zbłądzenie: figura ludzkiego losu w kulturze europejskiej, Wrocław 2013.
Czermińska M., Miejsca autobiograficzne. Propozycja w ramach geopoetyki, „Teksty Drugie” 2011, nr 5.
Eco U., Od drzewa do labiryntu. Studia historyczne o znaku i interpretacji, przeł. G. Jurkowlaniec i in., Warszawa 2009.
Foster H., Powrót realnego. Awangarda u schyłku XX wieku, przeł. M. Borowski, M. Sugiera, Kraków 2012.
Gombrich E.H., Sztuka i złudzenie. O psychologii przedstawienia obrazowego, przeł. J. Zarański, Warszawa 1981.
Gospodinow G., Fizyka smutku, tłum. M. Pytlak, Kraków 2018.
Kermode F., Znaczenie końca, przeł. O. i W. Kubińscy, Gdańsk 2010.
Leder A., Rysa na tafli. Teoria w polu psychoanalitycznym, Warszawa 2016.
Ligęza W., Pamięć PRL -u w prozie polskiej po 1989 roku, [w:] Literatura polska po przełomie 1989 roku, red. S. Gawliński, D. Siwor, Kraków 2007.
Fisher M., Dziwaczne i osobliwe, przeł. A. Karalus, T. Adamczewski, Gdańsk 2023 (e-book).
Milewska M., Latawiec z betonu, Kraków 2018.
Mioduszewska Z., Historia bloku mieszkalnego jako koncepcji antropologicznej, „Kultura i Społeczeństwo” 2009, nr 2.
Mrówka K., Heraklit. Fragmenty: nowy przekład i komentarz, Warszawa 2004.
Piechota D., Nostalgiczne powroty do przeszłości. O fenomenie wielkich blokowisk oraz retroprzedmiotach w najnowszej prozie realistycznej, „Prace Literaturoznawcze” 2021, nr 9.
Poulet G., Metamorfozy czasu. Szkice krytyczne, przeł. W. Błońska, Warszawa 1977.
Ples-Bęben M., Fragments d’une poétique du feu Gastona Bachelarda. Trzy figury mityczne, „Prace Polonistyczne” 2023, t. 78.
Różycki T., Próba ognia. Błędna kartografia Europy, Kraków 2020.
Różycki T., Kolonie, Kraków 2007.
Różycki T., Złodzieje żarówek, Wołowiec 2023.
Rybicka E., Labirynt: temat i model konstrukcyjny: od Berenta do młodej prozy, „Pamiętnik Literacki” 1997, z. 3.
Shakespeare W., Romeo i Julia, tłum. S. Barańczak, Kraków 2001.
Zawadzki A., Obraz i ślad, Kraków 2014.
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.
Copyright (c) 2026 Dariusz Szczukowski